CH
Người
Tử
Tù
Ữ
N G U Y Ễ N
N

TUÂ

Chữ người tử tù đâu dễ
chém

KHỞI

Vì sao
người
xưa
rất
trọng
người
hay
chữ và
giỏi
thư
pháp?

HÌNH THÀNH
KIẾN THỨC

NHIỆM VỤ
• Yêu cầu: HS đọc
thông tin, tìm hiểu và
hoàn thành phiếu tìm
hiểu chung về tác
phẩm.
• Thời gian: 10 phút
• Chia sẻ: 3 phút
• Phản biện và trao
đổi: 2 phút

I

TÌM HIỂU
CHUNG

I.TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác
gia'

a. Quê hương
- Sinh ra: Hàng Bạc,
Hà Nội
- Quê: Nhân Chính,
b. Gia đình
Hà Nội
- Nhà Nho khi Hán
học đã tàn
c. Đường đời
- Sáng tác – Làm Cách
mạng
d. Con người
- Nhân cách Tài hoa
Uyên bác

Nguyễn Tuân (1910 –
1978)

TÌM HIỂU
I.
1. Tác
CHUNG

gia'
Đường đời
gười c.

• Nguyễn Tuân học đến cuối bậc Thành
chung Nam Định
• Cầm bút từ 1935
• Nối tiếng từ 1938 với Vang bóng một thời,
Một chuyến đi.
• 1945: Nhiệt tình tham gia Cách mạng
• 1948 – 1957: Tổng thư kí hội Văn
nghệ Việt Nam
• 1987: Ông mất
• 1996: Truy tặng giải thưởng Hồ Chí Minh về
văn học nghệ thuật

TÌM HIỂU CHUNG
I.
1. Tác
c. Đường đời
gia'
d. Con người

Hết mực uyên
bác
Yêu mến và trân trọng những
phong cảnh đẹp của quê
hương, đất nước, các giá trị
văn hóa cổ truyền của dân
tộc

Cá tính,
độc đáo

Am hiểu rất nhiều lĩnh vực
nghệ thuật khác nhau và luôn
tìm đến những đề tài độc đáo
với những khám phá mới mẻ

Giàu
nước

lòng

yêu

Ông viết văn trước hết là để
khẳng định cá tính độc đáo,
cao ngạo đầy bản lĩnh của
mình. Ham du lịch, Nguyễn
Tuân tự gán cho mình một

ng

TÌM HIỂU
I.
1. Tác

CHUNG

gia'
d. Con người
Sự nghiệp
sáng tác
Đặc biệt quý trọng nghề nghiệp
của mình.
Phong cách sáng tác: Kho từ
vựng phong phú, tổ chức câu văn
đầy giá trị tạo hình.
Trước Cách mạng: Chủ nghĩa xê
dịch, đời sống trụy lạc, vang bóng
một thời.
Sau Cách mạng: Ca ngợi quê
hương, đất nước, nhân dân trong
lao động và chiến đấu.

TÌM HIỂU
I.
2. Tác
1. Tác

CHUNG
phẩm
gia'
a. Tập truyện
Vang bóng
Sự nghiệp
một thời

sáng tác
• 12 truyện lẻ
• Tân Dân thời đại (1940) xuất
bản
• Đăng tải trên tạp chí Tao Đàn, Vũ Đình
Long chủ biên
• Xu hướng phục cổ

TÌM HIỂU
I.
2. Tác phẩm

CHUNG
b. Truyện ngắn Chữ

a. Tập truyện Vang bóng
mộtcuối
thời - Bố cục: Phân tích theo nội
người
tử tùđầu: Dòng chữ
- Tên ban
cùng
dung
- Chủ đề: Khao khát đi tìm cái
• Tình huống truyện
đẹp của một thời đã qua nay
vẫn còn vang bóng. Ngợi ca
nét chữ của kẻ từ tù có tài viết
chữ Hán đẹp  Thú chơi chữ
Hán ngày xưa.

• Hình tượng nhân vật
Huấn Cao
• Hình tượng nhân vật Viên
quản ngục
• Cảnh cho chữ

TÌM HIỂU
I.
2. Tác
CHUNG
phẩm
Tóm tắt

Huấn Cao là nhân vật chính trong Chữ người tử tù, mặc dù nổi tiếng
và có tài viết chữ nhưng lại bị triều đình giam giữ và kết tội chết vì
dám chống đối lại triều đình. Trong thời gian giam giữ trong ngục tù,
ông cương trực và bất khuất. Viên quản ngục đã nghe danh tiếng ông
Huấn Cao nhưng không ngờ gặp nhau trong hoàn cảnh trớ trêu thế
này. Viên quản ngục biệt đãi ông Huấn Cao như dọn dẹp chỗ ở, dọn
đồ ăn ngon nhưng Huấn Cao tỏ thái độ khinh thường. Khi thời gian xử
tử sắp đến, viên quản ngục tiết lộ ông là người yêu cái đẹp và nghệ
thuật, mong muốn xin chữ của Huấn Cao. Cảm động trước tấ́m lòng
của viên quản ngục Huấn Cao quyết định cho chữ trước ngày ra pháp
trường. Cảnh tượng cho chữ diễn ra ngay trong nhà tù, cảnh tượng
chưa từng có trong lịch sử khi cả tù nhân và kẻ trọng tội không còn có
sự phân biệt, họ hướng đến tình yêu nghệ thuật. Sau cùng, Huấn Cao

- Giáo viên chia lớp thành 4 nhóm và giao phiếu
học tập cho các nhóm và yêu cầu thực hiện theo
kĩ thuật khăn trải bàn.
NHÓM 1: Tình huống truyện
NHÓM 2: Nhân vật Huấn Cao.
NHÓM 3: Cảnh cho chữ.

II.

NHÓM 4: Nhân vật viên quản ngục.

ĐỌC HIỂU VĂN
BẢN

- Học sinh hoàn thiện phiếu học tập theo hướng
dẫn của giáo viên.
- Thời gian hoạt động: 10 phút.
- Trình bày: 10 phút.

NHIỆM VỤ
• Thế nào là tình huống truyện? Cho ví dụ?
• Tình huống truyện trong truyện ngắn Chữ
người tử tù là gì? Tình huống ấy có gì đặc
biệt
• Ý nghĩa của việc xây dựng một tình
huống đầy éo le và nghịch lí như vậy,
Nguyễn Tuân muốn gửi gắm điều gì?
• Lời kể của viên quản ngục về Huấn Cao
như thế nào? Điều đó cho thấy được nhân
vật Huấn Cao hiện lên như thế nào? Viên
quản ngục hiện lên như thế nào?
• Xác định sự kiện đã tạo nên bước chuyển
trong thái độ của Huấn Cao với viên quản

II ĐỌC HIỂU VĂN
BẢN
- Giáo viên chia lớp thành 4 nhóm và giao phiếu
.1. Tình
học tập cho các nhóm và yêu cầu thực hiện theo
huống
o

Nói đến truyện
ngắn khăn
ngườitrải
ta bàn.
nói đến ba
kĩ thuật
yếu tố cốt lõi là: nhân vật - tình huống 1:tình
Tình
huống truyện
nghệ thuật trần thuật. NHÓM
Trong đó
huống
chính là một yếu tố đặc
biệt2:quan
trọng
NHÓM
Nhân
vật Huấn Cao.
làm nên dấu ấn riêng cho tác phẩm.
NHÓM 3: Cảnh cho chữ.
o Nhà văn Nguyễn Minh Châu từng định
NHÓM 4: Nhân vật viên quản ngục.
nghĩa “Tình huống truyện là tình thế
- Học
sinh hoàn
thiện
phiếulàhọc tập theo hướng
để xảy ra câu
chuyện”.
Tình
huống
dẫnvấn
của đề
giáomà
viên.
hoàn cảnh có
nhà văn tạo
dựng để bộc- lộ
tính
số10
phận
Thời
giancách
hoạt và
động:
phút.
của nhân vật. Thông qua tình huống
Trìnhcũng
bày: 10
truyện, nhà -văn
gửiphút.
gắm được

truyện

ĐỌC HIỂU VĂN
II
1. Tình huống truyện
BẢN
1.1. Khái niệm tình huống truyện
ạủa
của.

o Nói đến truyện ngắn người ta nói đến ba
yếu tố cốt lõi là: nhân vật - tình huống nghệ thuật trần thuật. Trong đó tình huống
chính là một yếu tố đặc biệt quan trọng
làm nên dấu ấn riêng cho tác phẩm.
o Nhà văn Nguyễn Minh Châu từng định
nghĩa “Tình huống truyện là tình thế
để xảy ra câu chuyện”. Tình huống là
hoàn cảnh có vấn đề mà nhà văn tạo
dựng để bộc lộ tính cách và số phận
của nhân vật. Thông qua tình huống
truyện, nhà văn cũng gửi gắm được

ĐỌC HIỂU VĂN
II
1. Tình huống
BẢN
truyện
ống truyện
Tình huống truyện độc đáo kì lạ1.1.
củaKhái niệm tình huống truyệ
.1.2.
Viên
Chữ người tử tù
KẺ
XÃ
HỘI

Huấn Cao
– tử tù

KẺ TỬ TÙ
HAI LOẠI
bị CẦM TÙ
HÌNH NHÀ
về NHÂN
TÙ
THÂN,
và
TỰ DO về
HAI KIỂU
NHÂN Huấn Cao TÙ NHÂN
NGHỆ
CÁCH
THUẬT
- nghệ sĩ

quản
ngục
TÙ CHUNG – coi tù
THÂN
TỰ DO về
NHÂN
THÂN,
Viên
NGƯỜI bị CẦM TÙ
về NHÂN
quản
TRI
CÁCH
ngục
ÂM
– người
hâm mộ
ĐỐI
ĐỊCH

ĐỌC HIỂU VĂN
II
1. Tình huống
BẢN
truyện
1.2. Tình
huống truyện độc đáo kì lạ của
truyện
.1.3. Ý nghĩa tình huống
Chữ người tử tù
o Kịch tính, hấp dẫn (Sự
đối lập trong không gian,
thời gian, vị thế nhân vật,
….)
o Tôn vinh cái đẹp, cái đẹp
chiến thắng, cường quyền
đã bị khuất phục trước uy
quyền của cái đẹp trong
nhân cách con người.

ĐỌC HIỂU VĂN
II
1. Tình huống
BẢN
truyện
.- - TIỂU KẾT - 2.
Hình
tượng
Thông qua việc sử
dụng thành
công phépnhân vật H

Cao

tương phản trong việc khắc họa Không gian:
nhà tù; thời gian: những giờ khắc cuối cùng
của kẻ tử tù đầy ngột ngạt căng thẳng; sự
đối nghịch giữa viên quản ngục và Huấn Cao
– kẻ tử tù với mối quan hệ người tri âm tri kỉ;
cảnh tượng cho chữ trong sự luân phiên thay
đổi vị thế nhân vật, sự tương phản giữa bóng
tối và ánh sáng. Chính những đối nghịch như
vậy làm nên một tình huống độc đáo cho
truyện ngắn.

ĐỌC HIỂU VĂN
II
2. Lời kể
BẢN
truyện
ngục được giới thiệu ở
.• Quản
phần đầu tác phẩm trong cuộc
trò chuyện với thầy thơ lại qua
góc nhìn và cảm nhận của thầy
(thư
chức trông
• thơ
Thầylạithơ
lại lại:
đã viên
có những
nhận
coi
giấyquan
tờ ở ngục: 
cửa quan).
xét việc
về viên
Người ngồi đấy, đầu đã
điểm hoa râm, râu đã ngả
màu. Những đường nhăn
nheo của một bộ mặt tư
lự, bây giờ đã biến mất
hẳn. Ở đấy, giờ chỉ còn là
mặt nước ao xuân, bằng
lặng, kín đáo và êm nhẹ 

Viên quản ngục có “tính cách dịu dàng
và lòng biết giá người”. Ông được coi
“là một thanh âm trong trẻo chen vào
giữa một bản đàn mà nhạc luật đều hỗn
loạn xô bồ”, là “cái thuần khiết” bị đầy
ải “vào giữa một đống cặn bã”, là
“người thẳng thắn lại phải ăn đời ở kiếp
với lũ quay quắt”.

ĐỌC HIỂU VĂN
II
2. Lời kể
BẢN
truyện
.

NHẬN XÉT:

- Lời kể mang tính khách quan, tác động tới người
đọc 
+ Sự hoài nghi: Nhân vật có đầy suy tư, trăn trở nơi
ngục thất. Vốn dĩ chỉ là nơi người ta dành cho nhau
những hành hạ, đớn đau và kẻ nắm quyền nơi ngục từ
chắc hẳn sẽ không còn chút tình cảm hay nhân tính
nào 
+ Người đọc nhìn nhận viên quản ngục với những nét
tính cách đa chiều, là người đặc biệt nơi chốn ngục tù
 Tò mò, khao khát tìm hiểu nhân vật này nửa sau câu
chuyện. 

II ĐỌC HIỂU VĂN
BẢN
.3. Cảnh cho chữ
3.1.
3.2.

Hoàn cảnh

Đảo vị thế nhân

3.3.
Tương p
bóng tối và ánh
3.4. Lời khuyên của
nghĩa Cảnh cho chữ

NHIỆM VỤ

Yêu cầu: HS
đọc
thông
tin, tìm hiểu
và
hoàn
thành phiếu
học tập tìm
hiểu về cảnh
cho chữ.

ĐỌC HIỂU VĂN
II
3. Cảnh cho chữ
BẢN
.
3.1.
3.2.

Hoàn cảnh cho chữ

Đảo vị thế nhân vật

3.3.
Tương phản sâu sắc giữa
bóng tối và ánh sáng
3.4. Lời khuyên của Huấn Cao và ý
nghĩa Cảnh cho chữ

ĐỌC HIỂU VĂN
II
3. Cảnh cho chữ
BẢN
cho chữ
.3.1. Hoàn cảnh Tư
thế sáng tạo của người nghệ sĩ: Tự do,

thoải mái, khoan khoái
Không gian sáng tạo: Thư phòng thanh tịnh với bạch
lạp (nến), hương trầm
Thời gian sáng tạo: Không giới hạn
Tâm thế người nhận: Hạnh phúc, sung
sướng, mãn nguyện
Mất tự do, cổ đeo gông, chân vướng  xiềng
Ngục thất chật hẹp, ẩm ướt, tường đầy
mạng nhện, đất bừa bãi phân gián, phân
chuột.
Thời gian bị giới hạn đêm trước ra pháp
Tâm thếtrường
người lĩnh án
nhận:chém
Ngậm ngùi, tiếc

ĐỌC HIỂU VĂN
II
3. Cảnh cho chữ
BẢN
.3.2. Đảo vị thế nhân vật
XÃ
HỘI

Huấn Cao
– tử tù

KẺ TỬ TÙ
HAI LOẠI
bị CẦM TÙ
HÌNH NHÀ
về NHÂN
TÙ
THÂN,
và
TỰ DO về
HAI KIỂU
NHÂN Huấn Cao TÙ NHÂN
NGHỆ
CÁCH
THUẬT
- nghệ sĩ
và bóng tối mang ý nghĩa nhân sinh cao cả.
ua tan bóng tối, ánh sáng ấy đã khai tâm

Viên
quản
ngục
TÙ CHUNG – coi tù
THÂN
TỰ DO về
NHÂN
THÂN,
Viên
NGƯỜI bị CẦM TÙ
về NHÂN
quản
TRI
CÁCH
ngục
ÂM
– người
hâm mộ
KẺ
ĐỐI
ĐỊCH

ĐỌC HIỂU VĂN
II
3. Cảnh cho chữ
BẢN
Sự tương phản giữa bóng tối và ánh
.3.3.
sáng
“Ta khuyên thầy Quản nên thay chốn ở đi… Tôi bảo thực
Ánh sáng

thầy Quản nên tìm về quê nhà mà ở đã, thầy hãy thoát
• Cảnh ngục tù trong
• Ngọn
lửa chiếu
sáng
cái nghề này đi đã, rồi hãy nghĩ
đến chuyện
chơi
chữ. Ở
đêm khuya vắng lặng.
khó giữ thiên lương cho lành• vững
cũng
đến n
Tấm và
lụa rồi
bạch
là sáng
Nơi ấy tưởng chừng chỉ
nhuốc mất cái đời lương thiện đi”.
nhất trong vùng sáng đó.
có tiếng rên rỉ, oán
 Lời di huấn nói rõ việc chơi chữ là
quan
Sắc
màuniệm
củasống,
tấm sự
lụatu d
hờn, đau đớn của
bản thân, đạo lí làm người.
tượng trưng cho vẻ đẹp
những tử tù trong bóng
 Quản ngục lắng nghe xúc động như
thuần
nhận
khiết
những
vĩnh lời
hằng.
di huấn th
Bóng tối
tối chờ đợi đến giây
liêng “Kẻ ngu muội này xin bái lĩnh”.
phút
tận
 Sự
đốisố.
lập của ánh sáng và bóng tối mang ý nghĩa nhân sinh cao cả.
Ánh sáng thiên lương đã xua tan bóng tối, ánh sáng ấy đã khai tâm

ĐỌC HIỂU VĂN
II
3. Cảnh cho chữ
BẢN
Lời khuyên của Huấn Cao và ý nghĩa
.3.4.
cảnh
cho chữ
“Ta khuyên
thầy Quản nên thay chốn ở đi… Tôi bảo thực đấy;

áo sư Nguyễn Đăng Mạnh đã từng cho rằng
thầy Quản
nên
vềcho
quêcon
nhàngười
mà ở ta
đã, thầy hãy thoát khỏi
Có những
cái cúi
lạytìm
làm
cáinhưng
nghề này
đi đã,
hãy
nghĩ
đến
chuyện chơi chữ. Ở đây,
èn hạ
có cái
cúirồi
lạy
làm
cho
con
khó giữ thiên lương cho lành vững và rồi cũng đến nhem
gười ta cao cả hơn”. Con người chọn cho
nhuốc mất cái đời lương thiện đi”.
ình một lối sống nhân đạo, một định hướng
 Lời di huấn nói rõ việc chơi chữ là quan niệm sống, sự tu dưỡng
ơng thiện, lương thiện là nhân tố cơ bản để
bản thân, đạo lí làm người.
n người thực hiện quyền làm người. Cái
 Quản ngục lắng nghe xúc động như nhận những lời di huấn thiêng
ẹp được thăng hoa lên đến tột đỉnh do
liêng “Kẻ ngu muội này xin bái lĩnh”.
ính sự chiến thắng chiếm lĩnh của tài hoa
khí phách. Cái đẹp toả sáng và cứu vớt
n người.

ĐỌC HIỂU VĂN
II
3. Cảnh cho chữ
BẢN
-.- - TIỂU KẾT
4. Hình
tượng
Giáo sư Nguyễn
Đăng Mạnh
đã từng cho viên
rằng

quản ngục

“Có những cái cúi lạy làm cho con người ta
hèn hạ nhưng có cái cúi lạy làm cho con
người ta cao cả hơn”. Con người chọn cho
mình một lối sống nhân đạo, một định hướng
lương thiện, lương thiện là nhân tố cơ bản để
con người thực hiện quyền làm người. Cái
đẹp được thăng hoa lên đến tột đỉnh do
chính sự chiến thắng chiếm lĩnh của tài hoa
và khí phách. Cái đẹp toả sáng và cứu vớt
con người.

II ĐỌC HIỂU VĂN
BẢN
.4. Hình tượng nhân vật Huấn
Cao

2.1. Khái q
hoàn cảnh x
2.2.
Huấn Cao –
hoa
2.3.
Huấn
người khí ph
2.4. Huấn Cao – M
lương trong sáng

NHIỆM VỤ

Yêu cầu: Học sinh
tiến hành thảo luận
nhóm theo hình thức
KHĂN TRẢI BÀN để
hoàn thiện phiếu
học tập chỉ dẫn.

TIÊU CHÍ

Hình thức
(2 điểm)

Nội dung
(6 điểm)

Hiệu quả nhóm
(2 điểm)
Điểm

CẦN CỐ GẮNG
(0 – 4 điểm)
0 điểm
Bài làm còn sơ sài, trình bày
cẩu thả
Sai lỗi chính tả

ĐÃ LÀM TỐT
(5 – 7 điểm)

RẤT XUẤT SẮC
(8 – 10 điểm)

1 điểm
Bài làm tương đối đẩy đủ, chỉn chu
Trình bày cẩn thận
Không có lỗi chính tả

2 điểm
Bài làm tương đối đẩy đủ, chỉn
chu
Trình bày cẩn thận
Không có lỗi chính tả
Có sự sáng tạo
 

1 - 3 điểm
Chưa trả lơi đúng câu hỏi
trọng tâm
Không trả lời đủ hết các câu
hỏi gợi dẫn
Nội dung sơ sài mới dừng
lại ở mức độ biết và nhận
diện
0 điểm
Các thành viên chưa gắn kết
chặt chẽ
Vẫn còn trên 2 thành viên
không tham gia hoạt động

4 – 5 điểm
Trả lời tương đối đầy đủ các câu
hỏi gợi dẫn
Trả lời đúng trọng tâm
Có ít nhất 1 – 2 ý mở rộng nâng cao

6 điểm
Trả lời tương đối đầy đủ các
câu hỏi gợi dẫn
Trả lời đúng trọng tâm
Có nhiều hơn 2 ý mở rộng nâng
cao
Có sự sáng tạo

1 điểm
Hoạt động tương đối gắn kết, có
tranh luận nhưng vẫn đi đến thông
nhát
Vẫn còn 1 thành viên không tham
gia hoạt động

2 điểm
Hoạt động gắn kết
Có sự đồng thuận và nhiều ý
tưởng khác biệt, sáng tạo
Toàn bộ thành viên đều tham
gia hoạt động

 

 

 

ĐỌC HIỂU VĂN
II
4. Hình tượng nhân vật
BẢN
Huấn
. Cao

Nguyên mẫu – cảm hứng:
quát
vềđầu
nhân
và
Người anh2.1.
hùng Khái
Cao Bá
Quát
thế vật
kỉ XIX
cảnh
- một nhàhoàn
Nho văn
võxuất
song hiện
toàn.
Một
tài
Ông2.2.
được Huấn
người Cao
đời –tôn
lênnghệ
làm sĩ
“thánh
hoavì là thần đồng, thiên tài về văn
Quát”
2.3.
Huấn thời.
Cao – Một con
chương, thơ
phú đương
người
khíliêm,
phách
Một vị quan
thanh
chính trực. Để bảo
Huấnchống
Cao – lại
Một
conđình
người
thiên
vệ 2.4.
nhân dân,
triều
ông
đã
trong
sáng
làmlương
cuộc khởi
nghĩa
Mỹ Lương.
Tuy nhiên, Huấn Cao không phải là sự mô

ĐỌC HIỂU VĂN
II
4. Hình tượng nhân vật
BẢN
Huấn
Caoquát về nhân vật và hoàn cảnh
Khái
.4.1.
xuất hiện

 Nguyên
ợc xây
dựng bằng
mẫu – cảm hứng:
ưởng hóa”.
• Người anh hùng Cao Bá Quát đầu thế kỉ
XIXvật
- một
nhà Nho văn võ song toàn.
một nhân
được
g bút •pháp
tưởngngười đời tôn lên làm “thánh
Ônglí được
ời này hội
tụ vì
đầy
Quát”
là thần đồng, thiên tài về văn
đẹp, chương,
phẩm chất
thơ phú đương thời.
hoa, • khí
Một phách,
vị quan thanh liêm, chính trực. Để
h xuất hiện đặc biệt: cảnh gông cùm, xiềng xích,
bảo vệ nhân dân, chống lại triều đình ông
đã làm cuộc khởi nghĩa Mỹ Lương.
Tuy
nhiên,
Huấn vẻ
Caođẹp
không
phải
là sự
h cận• kề
với
cái chết,
Huấn
Cao
lại mô
ngời

ĐỌC HIỂU VĂN
II
4. Hình tượng nhân vật
BẢN
Huấn
Caoquát2.2.
Khái
về nhân
Huấn
vật
Cao
và –hoàn
Một cảnh
nghệ sĩ tài hoa
.4.1.
xuất hiện

• Huấn Cao đượcCái
xây tài
dựngviết
bằngchữ đẹp của
bút pháp “lí tưởng
hóa”.
Huấn
Cao“viết chữ rất nhanh và rất đẹp” được
Tài năng
• Huấn Cao là nghe
qua
các
lời Huấn
đồn. Cao không chỉ vang danh
một
nhân
vật
Tài viết
chữ
của
được xây dựng bằng bút pháp
thiên hạ ở những nơi bình thường, mà nó còn
lí tưởng hóa, con người này
vang cả vào trốn tù ngục. Viên quản ngục ngờ
hội tụ đầy đủ cả ba vẻ đẹp,
ngợ Có phải cái người mà tỉnh Sơn ta vẫn
phẩm chất lớn của tài hoa,
thường
hay biệt:
đồn cảnh
về cái
tài
viếtxiềng
chữ rất
khí
Hoàn
cảnhthiện
xuất
hiện
gông
cùm,
phách,
Đặclương.
biệt đặc
“đó là những
nét chữ
vuông xích,
tươi
nhanh và đẹp?
tắn, nói nói lên cái hoài bão tung hoành
mất tự do.
cảkề
một
đã đẹp
cho thấy
đẹp
 Hoàn cảnh cận
vớiđời
cáingười”
chết, vẻ
Huấnnét
Cao
lại riêng
ngời
biệt, độc đáo của chữ Huấn Cao.

ĐỌC HIỂU VĂN
II
4. Hình tượng nhân vật
BẢN
Huấn
Cao Cao – Một nghệ sĩ tài hoa
.4.2. Huấn

 Cái tài viết chữ đẹp của
Huấn
Tài
năngCao
“viết chữ rất nhanh và rất đẹp” được
nghe
qua
các
lời Huấn
đồn. Cao không chỉ vang danh
Tài viết
chữ
của
thiên hạ ở những nơi bình thường, mà nó còn
vang cả vào trốn tù ngục. Viên quản ngục ngờ
ngợ Có phải cái người mà tỉnh Sơn ta vẫn
thường hay đồn về cái tài viết chữ rất
Đặc biệt “đó là những nét chữ vuông tươi
nhanh và đẹp?
tắn, nói nói lên cái hoài bão tung hoành
cả một đời người” đã cho thấy nét đẹp riêng
biệt, độc đáo của chữ Huấn Cao.

ĐỌC HIỂU VĂN
II
4. Hình tượng nhân vật
BẢN
Huấn
Cao Cao – Một nghệ sĩ tài hoa
.4.2. Huấn

 Chữ Huấn Cao không chỉ đẹp mà
còn sinh
quý giá
Bình
ông chỉ mới chỉ viết tặng cho ba
người bạn: hai bộ tứ bình và một bức trung
đường.
“Ông không bao giờ vì vàng ngọc hay vì
quyền thế mà ép mình cho chữ bao giờ”.
“Có được chữ ông Huấn mà treo là có một
vật báu trên đời”.
Để có được chữ của Huấn Cao, quản ngục đã
phải kiên trì và thành kính “biệt nhỡn”,
liều mạng, không màng đến hiểm nguy về cả
sinh mạng và danh vị để mong có được.

ĐỌC HIỂU VĂN
II
4. Hình tượng nhân vật
BẢN
Huấn
Cao Cao – Một
nghệ
sĩ Cao
tài hoa
2.3.
Huấn
– một con người khí phách
.4.2. Huấn
 Huấn Cao còn có tài vượt - - Tiểu kết - ngục bẻĐể
khóa
thể hiện tài hoa của Huấn Cao, Nguyễn Tuân
đã đặc tả cái tài trong nghệ thuật thư pháp. Một
loại hình nghệ thuật đặc biệt tinh tế và uyên
ngục
bẻ thuật
khóa không
phải
thâm. Miêu tả tàiÔng
hoavượt
trong
nghệ
thư pháp
vì lợi ích Tuân
và sựkhông
tự do cá
nhân.
của Huấn Cao, Nguyễn
miêu
tả Vượt
kĩ
ngục
làm người
lưỡng về từng con
chữbẻ
màkhóa
ông để
lại được
tập trung
thể
anh
đạiquý
diện
thiện,
hiện sức hấp dẫn,
vẻ hùng
đẹp, sự
giácho
củacái
những
đuổi, dẹp
nét chữ thông quacái
lờiđẹp
đồnđánh
đại, những
nhậntan
xétcái
củaác,
xấu,
lợi cái
ích đẹp.
và công
người biết thưởngcáithức
và đem
xem lại
trọng
Ở
bằng cho nhân dân.

ĐỌC HIỂU VĂN
II
4. Hình tượng nhân vật
BẢN
Huấn
CaoCao – một con người khí phách
Huấn
.4.3.
- - Tiểu kết - Để thể hiện tài hoa của Huấn Cao, Nguyễn Tuân
đã đặc tả cái tài trong nghệ thuật thư pháp. Một
loại hình nghệ thuật đặc biệt tinh tế và uyên
thâm. Miêu tả tài hoa trong nghệ thuật thư pháp
của Huấn Cao, Nguyễn Tuân không miêu tả kĩ
lưỡng về từng con chữ mà ông lại tập trung thể
hiện sức hấp dẫn, vẻ đẹp, sự quý giá của những
nét chữ thông qua lời đồn đại, những nhận xét của
người biết thưởng thức và xem trọng cái đẹp. Ở

ĐỌC HIỂU VĂN
II
4. Hình tượng nhân vật
BẢN
Huấn
CaoCao – một con người khí phách
.4.3. Huấn

Huấn
Cao muốn dỗ gông để rũ những con bọ, con
Huấn Cao là một chủ tướng
chống
đang
bám vào cổ của mình với 6 người đồng chí
lại triều
đình.

một chiếc gông dài 8 thước  Thái độ không chịu khuất ph

Huấn Cao là người đứng đầu bọn
Nghe lời dọa nạt thái độ của Huấn Cao vẫn thản nhiên,
độ khi
ngục hết sức biệt đãi, Huấn
phản nghịch chống lại triềuThái
đình.
lùng
chúc
mũiviên
gôngquản
xuống.

chỉ lạnh lùng đáp lại bằng thái độ và lời nói Huấn Cao c
lời lạnh lùng rằng “Ngươi hỏi ta có muốn gì hay khô
Nhìn ở góc độ của nhân dân,
ta chỉ muốn có một điều là nhà ngươi đừng đặt c
Tâm lí đón nhận cái chết Huấn Cao chỉ điềm nhiên, ung d
Huấn Cao
vào đây nữa”.
lặng nghĩ một lát rồi mỉm cười “Về bảo với chủ ngươi
là người anh hùng, đấng trượng
nay lúc nào lính canh trại nghỉ, thì đem lụa, mực,
phu,
và một bó đuốc xuống đây ta cho chữ”.

là người dũng cảm dám đứng
Trong cảnh cho chữ, quản ngục và thơ lại thì run
lên
khúm núm, còn Huấn Cao lại ung dung dậm tô những
chống lại áp bức, bất công,là
chữ trên vuông lụa trắng.

ĐỌC HIỂU VĂN
II
4. Hình tượng nhân vật
BẢN
Huấn
CaoCao – một con người khí phách
.4.3. Huấn
Khi
thất
bại,
Huấ
n
Cao
khô
ng
khu
ất

Huấn Cao muốn dỗ gông để rũ những con bọ, con rệp
đang bám vào cổ của mình với 6 người đồng chí trên
một chiếc gông dài 8 thước  Thái độ không chịu khuất phục.
Nghe lời dọa nạt thái độ của Huấn Cao vẫn thản nhiên, lạnh
Thái
độ khi
ngục hết sức biệt đãi, Huấn Cao
lùng chúc
mũiviên
gôngquản
xuống.
chỉ lạnh lùng đáp lại bằng thái độ và lời nói Huấn Cao có trả
lời lạnh lùng rằng “Ngươi hỏi ta có muốn gì hay không,
ta chỉ muốn có một điều là nhà ngươi đừng đặt chân
Tâm lí đón nhận cái chết Huấn Cao chỉ điềm nhiên, ung dung,
vào đây nữa”.
lặng nghĩ một lát rồi mỉm cười “Về bảo với chủ ngươi, tối
nay lúc nào lính canh trại nghỉ, thì đem lụa, mực, bút
và một bó đuốc xuống đây ta cho chữ”.
Trong cảnh cho chữ, quản ngục và thơ lại thì run run,
khúm núm, còn Huấn Cao lại ung dung dậm tô những nét
chữ trên vuông lụa trắng.

ĐỌC HIỂU VĂN
II
4. Hình tượng nhân vật
BẢN
Huấn
CaoCao – một con người khí phách
.4.3. Huấn

Huấn Cao là người trọng nghĩa khinh lợi,
- - Tiểu kết - - coi trọng cái đẹp hơn tiền bạc. Quản
ngục nhận
xét về
tính
cách này của ông
Huấn Cao ở đây chính
là người
anh
hùng,
Huấn “tính ông Huấn vốn khoảnh, trừ
người quân tử đã chỗ
làm tri
nổikỷbật
được
tất cho
cả chữ ai bao
ông
ít
chịu
Ông có tấm lòng biết trân trọng trước
những phẩm chấtgiờ”.
đó. Bằng hiểu biết và
những tâm hồn khao khát hướng tới

tài năng của mình,
đã thể
cái Nguyễn
đẹp. CâuTuân
nói của
Huấn Cao với
thầy của
thơ Huấn
lại “Thiếu
hiện thật rõ khí phách
Cao chút
đó lànữa ta phụ
mất một tấm lòng trong thiên hạ” “Ta
khí phách của người anh hùng, chí khí
cảm
tấm
biệtHuấn
nhỡnCao
liênkhuyên
tài
Trongcái
cảnh
cuốilòng
truyện,
tung hoành ngangcủa
dọc
vàngười”.
lòng kiêu hãnh
các
quản ngục tránh xa chốn lao tù để giữ
của kẻ sĩ trong thời
đại.
thú
chơi chữ bởi nơi đây “khó giữ thiện
lương cho lành vững rồi cũng đến nhem
nhuốc cả đời thiện lương đi”.

ĐỌC HIỂU VĂN
II
4. Hình tượng nhân vật
BẢN
Huấn
CaoCao – một con người có thiện
Huấn
.4.4.
lương, trong sáng
Huấn Cao là người trọng nghĩa khinh lợi,
coi trọng cái đẹp hơn tiền bạc. Quản
ngục nhận xét về tính cách này của ông
Huấn “tính ông Huấn vốn khoảnh, trừ
chỗ
kỷ ông
chịutrân
chotrọng
chữ trước
ai bao
Ông tri
có tấm
lòngít biết
giờ”.
những tâm hồn khao khát hướng tới

cái đẹp. Câu nói của Huấn Cao với
thầy thơ lại “Thiếu chút nữa ta phụ
mất một tấm lòng trong thiên hạ” “Ta
cảm
tấm
biệt Huấn
nhỡnCao
liênkhuyên
tài
Trongcái
cảnh
cuốilòng
truyện,
của
người”.
quảncác
ngục
tránh xa chốn lao tù để giữ
thú chơi chữ bởi nơi đây “khó giữ thiện
lương cho lành vững rồi cũng đến nhem
nhuốc cả đời thiện lương đi”.

ĐỌC HIỂU VĂN
II
4. Hình tượng nhân vật
BẢN
Huấn
CaoCao – một con người có thiện
Huấn
.4.4.
lương, trong sáng
- - Tiểu kết - -

Trong nét đẹp tâm hồn của Huấn Cao ta
bắt gặp quan niệm triết lí của nhà văn gửi
gắm qua hình tượng: tác phẩm nghệ thuật
chân chính chỉ có thể có được ở những
tâm hồn nghệ sĩ thanh tao. Đó là những
con người biết trân trọng cái đẹp , không
sáng tác theo kiểu vụ lợi, không biến nghệ
thuật thành một thứ hàng hoá ở đời. Một
tâm hồn nghệ sĩ chân chính thì ở bất cứ

ĐỌC HIỂU VĂN
II
4. Hình tượng nhân vật
BẢN
Huấn
KẾT - .- - TIỂUCao

Qua việc xây dựng hình tượng nhân vật Huấn
Cao bằng bút pháp lí tưởng hóa, nhân vật
chính là một hình ảnh lí tưởng mà Nguyễn
Tuân mơ ước. “Huấn Cao chính là giấc mơ
của Nguyễn Tuân về con người” (TS. Chu Văn
Sơn).
Đây là một ẩn dụ nghệ thuật, là biểu tượng
của người nghệ sĩ. Nhưng cao hơn nữa, Huấn
Cao còn là biểu tượng của nghệ thuật, biểu
tượng của cái đẹp.

NHIỆM VỤ

Yêu cầu:
• So sánh hình tượng hai
nhân vật Huấn Cao và Tử
Văn trong hai tác phẩm
• Trình bày ý nghĩa của
truyện ngắn Chữ người tử
tù?

• So sánh hai nhân vật

Tử Văn và Huấn
Cao trong hai
tác phẩm đều là
nhân vật: Có
khí
phách,
nghĩa khí, hiên
ngang,
ngay
thẳng và thiện
lương.

Vẻ đẹp khuôn mẫu
của người quân tử
trong xã hội xưa
cũng là người thể
hiện khát vọng của
nhà văn. Qua hình
tượng nhân vật, nhà
văn sẽ thể hiện quan
điểm, tư tưởng hoặc
một mong ước về thế
giới hiện thực được

• Ý nghĩa của truyện
ngắn
• Truyện ngắn Chữ người tử tù đã khắc họa
thành công hình tượng nhân vật Huấn Cao một con người hội tụ đủ cả vẻ đẹp của tài
hoa, khí phách, thiên lương. Qua hình tượng
nhân vật Huấn Cao với những vẻ đẹp lý
tưởng, nhà văn thể hiện quan niệm về cái
đẹp, khẳng
địnhniệm
sự bất
tử của
cái đẹp. 
• Quan
nghệ
thuật
của nhà
văn: “Trong mỗi con người đều có
một người nghệ sĩ, đều ẩn chứa
tâm hồn yêu cái đẹp, cái tài.
Không phải ai cũng xấu hết, bên
cạnh phần ác quỷ vẫn có thiên
lương”

LUYỆN TẬP